Page 72 - เภสัชภัณฑ์ทางผิวหนัง-14052022
P. 72
ยาพื้นชนิดเปนมันประกอบด?วยสารกลุ@มไฮโดรคาร(บอน น้ำมันจากพืช (vegetable oils)
ซิลิโคน (silicones) หรือเอสเทอร(ชนิดสังเคราะห( (synthetic esters) เมื่อทาลงบนผิวหนังจะเกิดเปน
แผ@นฟล(มบางๆ ปกคลุมผิวหนัง (occlusive effect) ทำให?น้ำไม@สามารถแพร@ผ@านผิวหนังได? ปsองกันการ
สูญเสียน้ำออกจากผิวหนัง เพิ่มความชุ@มชื้นให?กับผิวหนังได?ดี เกาะติดที่ผิวหนังได?นาน ไม@ทำให?ผิวหนัง
แห?ง รู?สึกเหนอะหนะ ล?างน้ำออกได?ยาก ไม@มีน้ำในตำรับ และไม@เข?ากับน้ำ จึงไม@เหมาะกับการทาผิวหนัง
ที่มีสารคัดหลั่งจากผิวหนัง เช@น หนอง ควรใช?กับผิวหนังแห?ง ลอกหรือเปนขุย ไม@มีความดึงดูดทางจิตใจ
ในแง@ของความสวยความงามหรือทางเครื่องสำอาง สารที่ใช?เปนส@วนประกอบในยาพื้นชนิดเปนมัน เช@น
petrolatum, white petrolatum, white ointment, yellow ointment, beeswax, spermaceti,
mineral oil, paraffin และ silicones เปนต?น ดังรายละเอียดดังน ี้
ก) Petrolatum หรือชื่อพ?อง yellow petrolatum หรือ soft paraffin หรือ petrolatum
®
jelly หรือ Vaseline เปนสารบริสุทธิ์ไฮโดรคาร(บอนในรูปกึ่งแข็งที่แยกได?ระหว@างการกลั่นน้ำมัน อาจ
@
ี
ิ
ี
ี
ื
ื
ื
ี
ั
ั
ี
ี
ี
ี
ื
ั
ั
ี
ี
มสขาว หรอสเหลอง หรอไมมส ชนดท่เปนสเหลอง เหมาะกบการบดผสมกบตวยาสำคญท่มส ในขณะท ี่
ั
petrolatum ชนิดสีขาว (white petrolatum) หรือไม@มีสีที่ผ@านขั้นตอนการขัดสีออกเหมาะกบการบด
ผสมกับตัวยาสำคัญที่ไม@มีสี และนิยมใช?ในตำรับเครื่องสำอางมากกว@าแบบที่มีสี ลักษณะสำคัญของ
petrolatum คือ มีความเหนียวข?น ไม@มีรส มีค@าความเปนกรดด@างเปนกลาง สามารถแผ@กระจายบน
ุ
ผิวหนังได?ง@าย เมื่อทาลงบนผิวหนังจะเกิดเปนฟล(มบางๆ ปกคลุมผิวหนัง ปsองกันน้ำที่ผิวหนังระเหย จด
o
หลอมเหลวอยู@ในช@วง 38-60 C
ข) Yellow ointment, USP ประกอบด?วย yellow wax 50 g และ petrolatum 950 g
โดย yellow wax คือ ขี้ผึ้ง (beeswax) ที่ได?จากรังผึ้ง Apis mellifera ผสมกับ petrolatum เพื่อให?ม ี
ความหนืดเพมข้น เตรยมไดโดยการหลอม yellow wax ใน casserole ที่ให?ความรอนบน water bath
?
่
?
ิ
ี
ึ
เติม petrolatum คนให?เข?ากัน ทิ้งให?เย็นพร?อมทั้งคนอย@างต@อเนื่องจนกระทั่งสารผสมเริ่มแข็งตว
ั
(congeal)
ค) White ointment, USP ประกอบด?วย white wax 50 g และ white petrolatum 950
g white wax ได?จากการนำ yellow wax มาขัดสีออกให?เปนสีขาว ช@วยเพิ่มความเหนียวข?นให?กบ
ั
petrolatum เตรียมได?โดยการหลอม white wax และ white petrolatum ใน casserole ที่ให?ความ
ร?อนบน water bath คนให?เข?ากัน ทิ้งให?เย็นพร?อมทั้งคนอย@างต@อเนื่องจนกระทั่งสารผสมเริ่มแข็งตัว
ง) Mineral oil หรือชื่อพ?อง liquid paraffin หรือ liquid petrolatum หรือ paraffin oil
@
้
(
ั
@
ี
?
ี
่
ี
เปนสารไฮโดรคารบอนในรปของเหลวทแยกไดระหวางการกล่นนำมน เปนของเหลวใส ไมมส หนด ไมม ี
ั
ื
@
ู
@
กล่น เปนมน ความหนดและความถวงจำเพาะมหลายระดบ มช่อเรยกตางกนไป ไดแก heavy mineral
@
ี
ื
ั
ิ
ี
@
ั
?
ั
ี
ื
58

