Page 102 - เภสัชภัณฑ์ทางผิวหนัง-14052022

2.3.2) ชนิดไม@มีประจุ (nonionic substances) สารก@อเจลในกลุ@มนี้สามารถละลาย

ในน้ำ แอลกอฮอล( คลอโรฟอร(ม และไอโซโพรพิลแอลกอฮอล(ได? ไม@ละลายในอะซิโตนและอีเทอร(

ตัวอย@างเช@น

Povidone หรือ Polyvinyl pyrrolidone ใช?ที่ความเข?มข?นร?อยละ 10 ใน

(
ตำรับ เข?ากันได?ดีกับเกลือของสารอนินทรีย เรซินต@างๆ และสารเคมีส@วนมาก นอกจากใช?เป”นสารก@อเจล
แล?ว ยังสามารถนำมาใช?เป”นสารช@วยละลายให?กับยาที่ละลายน้ำได?น?อยได?อีกด?วย

2.4) อื่นๆ

ก. Veegum ใช?ที่ความเข?มข?นร?อยละ 10 ในตำรับจะได?เจลที่มีความหนืด และคงตัว

ดี และจะคงตัวได?ดีที่สุดในสภาวะที่ pH มากกว@า 3.5 ความร?อน และสารละลายอิเล็คโทรไลต(มีผลทำให ?

ความหนืดลดลงได? เตรียมได?โดยค@อยๆ โปรยผง Veegum ในน้ำร?อนหรือน้ำเดือด รอให?ผงยาจมก@อนจึง

โปรยส@วนที่เหลือเพิ่มจนหมด แล?วค@อยๆ คน ทิ้งไว? 24 ชั่วโมง จึงจะพองตัวเต็มที่

ข. Bentonite เป”นสารก@อเจลที่ไม@ละลายน้ำ แต@สามารถพองตัวในน้ำได? 8-10 เท@า

เจลที่ได?มีความเป”นด@างเล็กน?อย และมีทั้งประจุบวกและลบในโครงสร?าง สารละลายอิเล็คโทรไลต(มีผล

ทำให?ความหนืดลดลง วิธีเตรียมให?เตรียมเช@นเดียวกับ Veegum ดังที่ได?กล@าวไปแล?วข?างต?น

ค. Polyvinyl alcohol เป”นสารก@อเจลที่ละลายได?น?อยหรือไม@ละลายในน้ำเย็น และ

o
เสียสภาพได?ที่สภาวะอุณหภูมิสูงมากกว@า 100 C ดังนั้นการเตรียมสารก@อเจลนี้ เตรียมโดยการกระจาย
polyvinyl alcohol ลงในน้ำเย็นก@อน จากนั้นค@อยๆ เติมน้ำร?อน ใช?ที่ความเข?มข?นร?อยละ 2.5 ตำรับ

polyvinyl alcohol ที่ใช?เป”นสารก@อเจลมีหลายเกรด เช@น 30,000 เป”นเกรดที่มีความหนืดต่ำ 130,000

มีความหนืดปานกลาง และ 200,000 มีความหนืดสูงที่สุด ข?อดีของ polyvinyl alcohol คือ แห?งง@าย

และเร็วเมื่อทาลงบนผิวหนัง

3) สารช@วยทางเภสัชกรรมอื่นๆ ได?แก @

3.1) สารกันเสีย (preservatives) ตำรับเจลมีน้ำในตำรับในปริมาณค@อนข?างมาก สารกน
ั
เสียจึงเป”นสารช@วยที่จำเป”นสำหรับตำรับเจล การเลือกใช?สารกันเสียนอกจากจะคำนึงถึงประสิทธิภาพ

?
ของสารกันเสียแล?ว ควรจะต?องคำนึงถึงความเข?ากันไดกับสารก@อเจล รวมถึงสารอื่นๆ ในตำรับด?วย
ตัวอย@างและความเข?มข?นของสารกันเสียที่ใช?สำหรับสารก@อเจลแต@ละชนิด แสดงในตารางที่ 4.1

88