Page 165 - เภสัชภัณฑ์ทางผิวหนัง-14052022
P. 165
รูปที่ 7.6 ค@าการละลายของยาในสารลายบัฟเฟอร pH ต@างๆ (pH-solubility profile)
(
ภาพโดย: คัทลียา เมฆจรัสกุล
7.2.4 อัตราการละลาย (dissolution rate)
อัตราการละลาย คือ ปริมาณตัวยาสำคัญที่สามารถละลายออกมาในรูปแบบของสารละลายใน
ช@วงเวลาหนึ่ง กลไกการดูดซึมของยาจะประกอบไปด?วย 2 ขั้นตอนหลัก คือ อนุภาคตัวยาจะละลาย
กลายเปนโมเลกุลหรือไอออนอยู@ในของเหลวในร@างกาย จากนั้นจึงซึมผ@านเยื่อบุผิวเข?าสู@ชั้นผิวหนง
ั
ู
?
ึ
@
ื
ู
ึ
ั
ั้
ั
้
ึ
ั
ั
ู
@
่
ี
ตำแหนงทออกฤทธ หรอดดซมเขาสกระแสเลอด การดดซมยาจะขนกบอตราการละลายเปนหลก ดงนน
ื
ิ
์
ถ?าเลือกใช?ยารูปที่มีอัตราการละลายต@างกัน เช@น การเลือกใช?รูปเกลือต@างๆ หรือรูปพหุสัญฐานที่ต@างกน
ั
อาจมีผลต@อการดูดซึมยา การเพิ่มอัตราการละลายของยาสามารถทำได?หลายวิธี เช@น การเลือกใช ?
ิ
ื
ื
รูปแบบเกลือที่เหมาะสม การเลือกรูปผลึกอสัญฐาน การลดขนาดอนุภาคเพ่อเพ่มพ้นที่ผิวโดยการบดลด
ขนาด เปนต?น
อัตราการละลายของยาที่มีอนุภาคเปนทรงกลมสามารถอธิบายได?ด?วยสมการ Noyes-Whitney
ดังน ี้
( − )
= ℎ
เมื่อ dm/dt หมายถึง อัตราการละลาย
k หมายถึง สัมประสิทธิ์การแพร@ (diffusion coefficient)
A หมายถึง พื้นที่ผิวของอนุภาคที่สัมผัสกับตัวทำละลาย
151
