Page 198 - ebook.msu.ac.th
P. 198
195
วรรณกรรมกลอนล าซึ่งในบทความนี้จะเสนอ ๒ ลักษณะ คือ ล าประเภทแรกกล่าวถึงการเล่าเรื่องลักษณ์คล้ายละคร
และลักษณะที่สองล าประเภทประชันกลอน
ล าประเภทเล่าเรื่องลักษณ์คล้ายละคร
๑.๑ ล าพื้น
่
ล าพื้นบางแหงเรียกว่า หมอล าเรื่อง เป็นการล าคนเดียว เดิมเป็นหมอล าผู้ชาย ต่อมามีหมอล าพื้นมีผู้หญิง
แต่ส่วนใหญ่สมัยเก่าเป็นหมอล าผู้ชาย มีหมอแคน ๑ คน เป่าแคนประกอบ ท านองล า มีทั้งท านองล าทางสั้น ล าเดิน
ื้
และล าทางยาว ล าทางสั้นหมายถึงท านองล าแบบเนื้อเต็ม ไม่มีเออน ล าเดิน หมายถึงล าเดินดง หรือล าเดินกลอนมี
้
ื่
จังหวะสม่ าเสมอ เป็นการล าด าเนินเรองแบบเนื้อเต็ม ที่มีจังหวะเร็วและใหอารมณ์ตื่นเต้นเร้าใจ ล าพื้นจะยึดเนื้อหา
จากหนังสือใบลานเป็นหลัก อาทิ เรื่องสินไซ ต่อมาจึงแต่งกลอนสรุปเนื้อให้สั้นลงสะดวกต่อการท่องจ า
ตัวอย่างกลอนสินไช ของ ปรีชา พิณทอง
บัดนี้ข้าจักปุนแต่งตั้ง ไขชาตก์แปลธรรม ก่อนแล้ว
เป็นที่ยูแยงเถิง พร่ าเพ็งภายซ้อย
จตุโลกาล้ า ไอศวรแสนทีป
กับทังครุฑนาคเหน้า นางท้าวเทพคุณ
ตัวอย่างท านองขับโสมหรือล าพื้น
๑.๒ หมอล าเรื่องหรือหมอล าต่อกลอน
ื่
ล าเรองต่อกลอนบางแหงเรียกว่า ล าเวียง มีการพัฒนาต่อจากล าพื้น โดยเพิ่มตัวละครตามเนื้อเรื่องรูปแบบ
่
การแต่ง กาย ฉาก เวที การด าเนินเรองได้รับอิทธิพลจากลิเกภาคกลางที่แพร่เข้ามา หรือหากมองที่รูปแบบวง จัดอยู่
ื่
ในกลุ่มล าหมู่ชนิดหนึ่ง เนื่องจากค าว่าหมู่คงมาจากค าว่าหมู่คณะ หมอล าดังกล่าวยึดการเล่าเรื่องแสดงเป็นแบบละคร
