Page 36 - ebook.msu.ac.th

๒๕

ดังกล่าว ผู้คนยังน ามากล่าวในลักษณะของผญาค าสอนต่อๆ มาอีกด้วย สะท้อนความส าคัญและอิทธิพลของ
เรื่องนี้ต่อการรับรู้และความคิดของผู้คนที่ได้อ่าน ได้ฟังเรื่องนี้เป็นอย่างดี ดังตัวอย่างข้อความในเรื่อง คัชชนาม

ที่พระอริยานุวัตร เขมจารี เถระ ปริวรรต ดังนี้
๑) ท้ำวคัชชนำม มอบเมืองขวำงให้ไม้ฮ้อยกอฮ้อยต้นครองแทนจึงสั่งสอนหลักกำรครอง
เมือง
“อันว่า ไม้ฮ้อยกอฮ้อยต้น เสวยราชเมืองขวาง

บาคานเลย สั่งสอนคองบ้าน

ให้เจ้าท าบุญสร้าง ศีลทานอย่าขาด
ตักบาตรหยาดน้ า สังฆะเจ้าทอดทาน

อย่าเบียดเบียนไพ่น้อย ข่มเห็งไพ่ชาวเมือง
อย่าเบียดเบียนคนทุกข์ ข่มเห็งคนใบ้

๏อันหนึ่ง อย่าได้จาสหาวต้าน ค าแข็งสอนไพ่
อย่าลักลอบเหล้น เมียแก้วเพิ่นแพง ญิงนั้น
อย่าไปท ามารยาล้อ ผัวเขามากอด แท้เนอ

ญิงเขามีพ่อแม่เลี้ยง ตนเจ้าอย่ากอดกุม..”
(คัชชนาม, ๒๕๖๒ : ๙๑-๙๒ )

๒) ท้ำวคัชชนำม ให้ข้อคิดเกี่ยวกับชีวิตแก่มเหสีทั้งสำมคือนำงปทุมำ, นำงสีดำและนำงสี-
ไว
“๏ เมื่อนั้น สะพู่เนื้อ นางนาถสามกะสัตร์
พระก็ เผยค าจา ต่อสองนางแก้ว
อย่าได้โทมนังแค้น ในใจคณิงโสก

สองแก่นแก้ว อย่ามีฮ้อนให้อยู่เย็น พี่ท้อน
เกิดเป็นคนในโลกนี้ ทุกข์ยิ่งแสนถนัด
ทุกข์แต่ในสงสาร ได้ท่องเทียวในพื้น

ทุกข์อยู่ในคีงเนื้อ คณิงหลายแห้งจ่อย
ทุกข์แต่ใต้แผ่นฟ้า โฮมข้องขอดคีง
สงสารนี้ ทุกข์ยิ่งเลิงๆ แท้นอ
คันว่า เถิงนีระพานเมื่อใด ก็จิ่งเย็นยามนั้น ”

(คัชชนาม, ๒๕๖๒ : ๔๘๒-๔๘๓)

๓) ท้ำวคัชชนำม สอนมำรดำเกี่ยวกับกำรปกครองบ้ำนเมือง

“อันหนึ่ง โยเธศท้าว ฝูงหมู่อาสา ก็ดี
ให้ค่อยจงใจฮัก ทอดทานประสงค์ให้
อย่าได้เสียดายแท้ ฮางวัลทานทอด
อันหนึ่ง นานาข้า ทาสีใช้ซ่วง ก็ดี

อย่าได้บังเกิดอ้าง ค าฮ้ายด่าเขา