Page 222 - ebook.msu.ac.th
P. 222
219
แล้ว ยังมีประโยชน์ต่อผู้คนในสังคมอีสานในฐานะเป็นแหล่งผลิตอันส าคัญของคน ดังที่กล่าวไว้ในวรรณกรรม
เรื่องนี้ว่า
“เมื่อนั้น ผัวเมียเว้า จาต้านนีหน่ า
เฮือนแปม้าง ฝนซ้ าฮั่วฮ า
เฮาจักได้ไม ้ ทางใดมาจักตอก
ควรเฮาเอาแตงไป แลกดอมชาวค้า
พอให้ได้ล าเดียว มาจักตอก
มามัดเหย้าเฮือนแท้ แห่งเฮาก่อนถ้อน
ค้อมว่าเขากล่าว แล้วลงจากเคหัง
ขาก็หาทางไป ฮอดสะเภาสองเจ้า
คันว่าไปเถิงแล้ว บายแตง ๓หน่วย
ขอแลกไม ้ ดอมเจ้าลูกชาย แด่ถ้อน”
(ล าจันทคาตผูก ๑ . ลานที่ ๒๐ หน้าที่ ๑)
ี
จากตัวอย่างข้างต้น แสดงให้เห็นว่าลักษณะที่อยู่อาศัยของคนในสังคมอสานสมัยก่อนยังคงต้องพึ่งพา
ธรรมชาติเป็นอย่างมาก นอกจากจะให้ความร่มรื่น อดมสมบูรณ์ (ทั้งนี้ความอดมสมบูรณ์ก็ขึ้นอยู่กับ
ุ
ุ
ี
สภาพแวดล้อมของสังคมนั้น ๆ อกด้วย) และก็ยังเป็นแหล่งผลิตที่ส าคัญในสิ่งปลูกสร้างในลักษณะต่าง ๆ
นอกจากนี้ยังเห็นภาพที่มีการปฏิสัมพนธ์ของกลุ่มชนนั้นก็คือ ภาพการแลกเปลี่ยนสินค้าภายในสังคมแสดงให้
ั
เห็นสภาพทางสังคมอีสานที่เริ่มมีการค้าขาย และแลกเปลี่ยนสิ่งของที่ชัดเจนขึ้น
นอกจากนี้แล้วระบบนิเวศสิ่งแวดล้อมยังมีส่วนช่วยในการผ่อนคลายความรู้สึก ให้รู้สึกสบายผ่านภาพ
บรรยากาศอันตลบอบอวลด้วยสิ่งที่ธรรมชาติรังสรรค์ขึ้นมาให้ผู้คนในสังคมได้ชื่นชมและรับรสอันหวานหอมไป
กับมันอีกด้วย ดังตัวอย่าง
“แต่นั้น บาคานท้าว ทั้งสองเลยล่วง ไปแล้ว
หอมดอกไม ยามแล้งเมื่อแลง
้
บาก็มีแฮงได้ หอมกลิ่นจันทร์แดง
มีทั้งเกสรนา ฟ้งป่าไพรดงไม้
มีทั้งขุมฟู เฟื้อ หอมนัวในป่า
ดอกเกด แก้ว ก้านก่องบานงาม
มีทั้งจ าปีพร้อม จ าปาเต็มป่า
ิ่
้
พิชะรายลอม อยู่ปงอมบ้ง
แต่นั้น บาศรีแก้ว ทั้งสองสนุกยิ่ง
กินบ่ไฮ้ เหลือล้นอเนกนอง
ยังเล่าคิดฮุ่งฮู้ หาแม่พายปานนี้
มาดาเป็น สิ่งใดมิฮู้แลนอ”
(ล าจันทคาตผูก ๑ . ลานที่ ๖ หน้าที่ ๑)
