Page 180 - Neuropsychiatric.indd
P. 180

1
 ตารางที่ 4.3 ยาที่มีข้อมูลหลักฐานเชิงประจักษ์ทางการแพทย์แสดงถึงความเสี่ยงต่อลิ่มเลือดอุดตันหลอดเลือด   ขอแนะนําจําเพาะสําหรับยาบางชนิด
                                                     1
                                   ่
                             
                       o  ในผูปวยทีมีประวต heparininduced thrombocytopenia และ thrombosis ควรเปลียนไป
                                          ิ
                                        ั
 ยา   จ่านวนงานวิจัย   จ่านวน  ผลการศึกษา   ข้อแนะน่าจ่าเพาะส่าหรับยาบางชนิด                        ่
                                                                                        1720
                          ใชยาตานการแข็งตัวของเลือดตัวอื่นที่เปน nonheparin anticoagulants
 ผู้ป่วย               o  ในผู้ป่วยที่มีประวัติ heparin-induced thrombocytopenia และ thrombosis ควรเปลี่ยนไป

 10
                                                                                                      21
                                                                                        17-20
 ยาเม็ดคุมก่าเนิด   observational   2,133,227  ยาเม็ดคุมก่าเนิดที่มี cyproterone acetate, desogestrel,   o  ระหวางใช erythropoietin ควรรักษาระดบ hemoglobin ใหต่ํากวา 12 มิลลิกรัม/เดซิลิตร
                          ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือดตัวอื่นที่เป็น non-heparin anticoagulants

                                   
                                                             ั
                                                                                  
                               
    studies 22 เรื่อง  ราย   drospirenone หรือ gestodene มีความเสี่ยงต่อ VTE 1.5-2 เท่า   o  ระหว่างใช้ erythropoietin ควรรักษาระดับ hemoglobin ให้ต่่ากว่า 12 มิลลิกรัม/เดซิลิตร
                                                                                                      21
                       o  ในผูปวยที่ใช asparaginase ควรไดรับ low molecular weight heparin (LMWH) เพื่อปองกัน
 เมื่อเทียบกับ levonorgestrel    o  ในผู้ป่วยที่ใช้ asparaginase ควรได้รับ low molecular weight heparin (LMWH) เพื่อป้องกัน
                                     22
 11
 HRT    RCTs 26 เรื่อง   74,268 ราย  HRT เพิ่มความเสี่ยงเมื่อเทียบกับการไม่ได้รับยา    การเกิด VTE
                          การเกิด VTE
                                     22
 2
    - VTE 1.7 เท่า (95% CI 1.33, 2.16, I 2.0%)
 2
 - PE 1.26 เท่า (95% CI 1.06, 1.50, I 20.7%)     1.3 การจัดการเมื่อเกิดอาการไมพึงประสงค
 observational   4,483,792  HRT เพิ่มความเสี่ยงเมื่อเทียบกับการไม่ได้รับยา    1.3 การจัดการเมื่อเกิดอาการไม่พึงประสงค์
                       หยุดใชยาที่เปนสาเหตุ และใหการรักษาภาวะเฉียบพลัน และระยะยาว เชนเดียวกับการรักษาภาวะ
                                         ุ
                                ี
                                                                                                 ั
                                                                                        ี
                                                                                           ั
                       หยุดใช้ยาทเป็นสาเหต และให้การรักษาภาวะเฉียบพลัน และระยะยาว เช่นเดยวกบการรกษาภาวะ
                                ่
 2
 studies 47 เรื่อง  ราย   - VTE (OR 1.32, 95% CI 1.13, 1.54, I 63%)   ลิ่มเลือดอุดตันหลอดเลือดที่ไมไดมีสาเหตุจากยา  เนื่องจากการฟนกลับสูสภาพปกติอาจใชระยะเวลานาน
                                                       1
 2
                                                       1
 - PE (OR 1.44, 95% CI 1.17, 1.76, I 0%)   ลิ่มเลือดอุดตันหลอดเลือดที่ไม่ได้มีสาเหตุจากยา  เนื่องจากการฟื้นกลับสู่สภาพปกติอาจใช้ระยะเวลานาน
                       ในระยะเฉียบพลัน แพทยจะทําการซักประวัต ตรวจรางกายเพื่อประเมินความนาจะเปนของการเกิด
                                                            ิ
 12
 ยารักษาโรคจิต   observational   31,538,893  ยารักษาโรคจิตเพิ่มความเสี่ยงเมื่อเทียบกับการไม่ได้รับยา    ในระยะเฉยบพลน แพทย์จะท่าการซักประวัติ ตรวจรางกายเพอประเมนความนาจะเปนของการเกด
                                                                           ่
                                                                                              ็
                                                                                                        ิ
                                    ั
                               ี
                                                                           ื
                                                                                 ิ
                                                                                         ่
                                                                   ่
                                                      6,7,23,24
                                                                                                          
                                  
 2
    studies 22 เรื่อง  ราย   - VTE (OR 1.53, 95% CI 1.33, 1.77, I 89.8%)    DVT หรือ PE  โดยใช Wells scoring system 6,7,23,24  ดังแสดงในตารางที่ 4.4  สําหรับ DVT ถาประเมินได
                                                                             ่
                                                             ดงแสดงในตารางท 4.4  ส่าหรับ DVT ถ้าประเมินได้
                                                              ั
                                                                             ี
               DVT หรือ PE  โดยใช้ Wells scoring system
                                                                         
                                                                              
 2
 - PE (OR 3.69, 95% CI 1.23, 11.70, I 90.1%)   3 คะแนนขึ้นไป จัดวามีโอกาสเปน DVT สูง  สําหรับ PE ถาประเมินไดสูงกวา 6 คะแนน มีโอกาสเปน PE สูง
               3 คะแนนขนไป จัดว่ามีโอกาสเป็น DVT สูง  ส่าหรบ PE ถ้าประเมินได้สูงกว่า 6 คะแนน มโอกาสเป็น PE สูง
                                                          ั
                         ึ
                                                                                           ี
                         ้
 COX-2   observational   114,656   COX-2 inhibitors เพิ่มความเสี่ยงต่อ VTE เมื่อเทียบกับการไม่ได้รับยา   ผูปวยที่ผลการประเมินพบวามีโอกาสเปน DVT สูง จะไดรับการตรวจทางหองปฏิบัติการ คือ Ddimer ซึ่งจะ
               ผู้ป่วยที่ผลการประเมินพบว่ามีโอกาสเป็น DVT สง จะได้รบการตรวจทางหองปฏิบติการ คอ D-dimer ซึ่งจะ
                                                        ู
                                                                              ้
                                                                                           ื
                                                               ั
                                                                                    ั
 2
 inhibitors 13   studies 3 เรื่อง   ราย   (RR 1.99, 95% CI 1.44, 2.75, I 58%)    พบวามีคาสูง และการตรวจยืนยันดวยการทํา venous duplex ultrasound ที่ขา หรือการฉดสีทางหลอด
                                                                                              ี
 14
 bevacizumab   RCTs 22 เรื่อง   13,185 ราย  bevacizumab เพิ่มความเสี่ยงเมื่อเทียบกับผู้ที่ได้ยาต้านมะเร็งอื่น   พบว่ามีค่าสูง และการตรวจยืนยันด้วยการท่า venous duplex ultrasound ที่ขา หรือการฉีดสีทางหลอด
               เลือดดํา (contrast venography) ผูปวยที่ผลการประเมินพบวามีโอกาสเปน PE สูง จะไดรับการตรวจทาง
                                                                    
                                                                                           ้
                                              ู
                                              ้
                                                               ิ
                                                                       ี
                 ื
                                                   ี
                                                   ่
                                                                                     ู
    โดยอุบัติการณ์ และ RR     เลอดด่า (contrast venography) ผป่วยทผลการประเมนพบว่ามโอกาสเป็น PE สง จะไดรับการตรวจทาง
                                                                                  ่
                                                                                                        ่
               หองปฏิบัติการ ไดแก การตรวจเอกซเรยทรวงอก (chest Xray) การตรวจคลืนไฟฟาหัวใจ การตรวจคลืน
 - thromboembolism (9.9% เทียบกับ 7.5%, RR 1.33, 95% CI   ห้องปฏิบัติการ ได้แก่ การตรวจเอกซเรย์ทรวงอก (chest X-ray) การตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ การตรวจคลื่นเสียง
                                                                                                        
 2
 1.19, 1.49, I 1.37%)    เสียงสะทอนหัวใจ (echocardiography) การตรวจวิเคราะหกาซในหลอดเลือดแดง (arterial blood gas) คา
                                                                 ๊
                                                               ์
               สะท้อนหัวใจ (echocardiography) การตรวจวิเคราะหกาซในหลอดเลอดแดง (arterial blood gas) ค่า
                                                                             ื
 2
 -  VTE (8.0% เทียบกับ 6.5%, RR 1.24, 95% CI 1.09, 1.45, I 0%)    Ddimer และตรวจยืนยันวินิจฉัยดวยการทํา ventilation perfusion scan หรือ spiral computerized
                                           ั
                                              ้
               D-dimer และตรวจยืนยันวินิจฉยดวยการทา ventilation perfusion scan หรือ spiral computerized
                                                      ่
 - arterial thromboembolism (2.3% เทียบกับ 1.1%, RR 1.63,   tomography ทั้งนจะกลาวถงการรักษา DVT  และ PE  ตามลําดับ 57,25  ั
                                                                        5-7,25  พอสังเขป  อางอิงจากแนวทาง
                                        ึ
                               ี้
                                                                             พอสงเขป อ้างอิงจากแนวทางเวช
                                     ่
               tomography  ทั้งนี้จะกลาวถึงการรกษา DVT และ PE ตามล่าดับ
                                              ั
 2
 95% CI 1.16, 2.28, I 0%)   เวชปฏิบัตการรักษา venous thromboembolism โดย American Society of Hematology ค.ศ. 2020
                                                                                                        25
                        ิ
                          ั
                                                                                                        25
               ปฏิบัติการรกษา venous thromboembolism โดย American Society of Hematology ค.ศ. 2020
 15
 cisplatin    RCTs 38 เรื่อง   8,216 ราย  cisplatin เพิ่มความเสี่ยงเมื่อเทียบกับผู้ที่ได้ยาต้านมะเร็งอื่น โดย  และแนวทางการบริหารยาจากฐานขอมูล Lexicomp ®22
                                                            ®22
                                              
    อุบัติการณ์ และ RR     และแนวทางการบริหารยาจากฐานข้อมูล Lexicomp
 2
 - VTE (1.92% เทียบกับ 0.79%, RR 1.67, 95% CI 1.25, 2.23, I 0%
                                                                                  ิ
 2
 ในขนาดปกติ และ RR 2.71, 95% CI 1.17, 6.30, I 0% ในขนาด  ตารางที่ 4.4 Wells scoring systems ส่าหรับประเมินความน่าจะเป็นของการเกด deep vein thrombosis
               ตารางที่ 4.4 Wells scoring systems สําหรับประเมินความนาจะเปนของการเกิด deep vein thrombosis
 ยาสูงกว่า 30 มิลลิกรัม/ตารางเมตร/สัปดาห์)   และ pulmonary embolism
               และ pulmonary embolism
 16
 tamoxifen    RCTs 11 เรื่อง   36,604 ราย  tamoxifen เพิ่มความเสี่ยงต่อ PE เมื่อเทียบกับการไม่ได้รับยา    ลักษณะอาการทางคลินิก   คะแนน
                                           ั
                                          ลกษณะอาการทางคลนก
    (RR 1.88, 95% CI 1.77, 3.01)    Wells scoring system ส่าหรับ DVT 23    ิ  ิ              คะแนน

 COX-2 inhibitors, cyclooxygenase-2 inhibitors; CI, confidence interval; HRT, hormone replacement therapy; OR, odds ratio; PE,   Wells scoring system สําหรับ DVT 23
                 โอกาสที่จะเป็น DVT หากคะแนนรวม ≤0 = น้อย; 1-2 = ปานกลาง; ≥3 = สูง
 pulmonary embolism; RCTs, randomized controlled trials; RR, relative risk; VTE, venous thromboembolism   โอกาสทีจะเปน DVT หากคะแนนรวม ≤0 = นอย; 12 = ปานกลาง; ≥3 = สง   +1
                     ่
                                                                       ู
                 1.  มะเร็ง (ก่าลังรักษา หรือได้รับการรักษาภายใน 6 เดือน หรือเป็นมะเร็งระยะสุดท้าย)
                1.  มะเร็ง (กําลังรักษา หรือไดร                                               +1
                                                                                                +1
                 2.  อัมพาตหรือเข้าเฝือกที่ขา ับการรักษาภายใน 6 เดือน หรือเปนมะเร็งระยะสุดทาย)
 1.2 ข้อแนะน าเพื่อการป้องกัน   2.  อัมพาตหรือเขาเฝอกที่ขา                                   +1
                                                                                                +1
                 3.  นอนติดเตียงนาน >3 วัน หรือเคยได้รับการผ่าตัดใหญ่ <1 เดือน
 1
 ข้อแนะน่าทั่วไปเพอป้องกันการเกิดภาวะลิ่มเลือดอุดตันหลอดเลือดจากยา  มีดังนี้   3.  นอนติดเตียงนาน >3 วัน หรือเคยไดรับการผาตัดใหญ <1 เดือน   +1
 ื่
                                                                                                +1
                 4.  มีอาการปวดขาไปตามหลอดเลือดด่าที่ถูกอุดตัน
 o  ควรหลีกเลี่ยงการใช้ยาที่มีความเสี่ยงต่อการเกดลิ่มเลือดอุดตันหลอดเลือด (ตารางที่ 4.2) ใน  5.  ขาบวมทั้งข้าง   +1
 ิ
                                          ื
                     ี
                 6.  ขาบวมแตกต่างกัน >3 เซนติเมตร
                                                                                                +1
 ผู้ป่วยที่มีประวัติเป็น VTE หรือเลือดแข็งตัวง่าย     4.  มอาการปวดขาไปตามหลอดเลอดดําที่ถูกอุดตัน   +1
                 7.  ขาบวมกดบุ๋ม
                                                                                                +1
 o  ควรหยุดยาที่มีความเสี่ยงต่อการเกิด VTE ก่อนการเข้ารับการผ่าตัดใหญ่ เช่น หยุดยาเม็ด  5.  ขาบวมทั้งขาง   +1
                                ั
                 8.  เคยเป็น DVT มาก่อน
                                                                                                +1
 คุมก่าเนิดหรือฮอร์โมนทดแทนอย่างน้อย 4 สัปดาห์ และกลับมาใช้ยาภายหลังจากนั้น 2 สัปดาห์   6.  ขาบวมแตกตางกน >3 เซนติเมตร   +1
                                                                                                +1
                 9.  มีเส้นเลือดด่าไปเลี้ยงที่ขาข้างที่เป็น DVT มากขึ้น
                7.  ขาบวมกดบุม                                                                +1
                 10. น่าจะเป็นโรคอื่น มากกว่า DVT
                                                                                                 -2
                 8.  เคยเปน DVT มากอน                                                        +1
 158                                                                                                   160
                                                                                                       159
                                                                                                       159
   175   176   177   178   179   180   181   182   183   184   185