Page 185 - Neuropsychiatric.indd

2.2 ขอแนะนําเพือการปองกัน
่
28
ขอแนะนําเพื่อปองกันการเกิดภาวะหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันจากยา มีดังนี้
่
ี
o ปองกันหรือแกไขปจจัยเสี่ยงของภาวะหลอดเลือดสมองตบหรืออุดตันทีสามารถแกไขได ไดแก
้
้
ํ
ระดับความดันโลหิต ระดับไขมันในเลือด ระดับนาตาลในเลือด นาหนกตว การออกกําลังกาย
ํ
ั
ั
หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่และเครื่องดมแอลกอฮอล
ื่
o หลีกเลี่ยงการใชยาที่มีความเสี่ยงตอการเกิดหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตัน (ตารางที่ 4.5) ในผูที่
ี
มีความเสี่ยงสูงตอการเกิดหลอดเลือดสมองตบหรืออุดตัน
o กรณี SSRIs หรือ SRNIs ควรใชในขนาดต่ําสุดที่มีประสิทธิภาพในการรักษา

2.3 การจัดการเมื่อเกิดอาการไมพึงประสงค
การรักษาโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันเฉียบพลันทีมีสาเหตจากยา มีแนวทางการรักษา
่
ุ
28
เชนเดียวกับภาวะที่ไมไดมีสาเหตุจําเพาะจากยา นอกจากนี้ คือ การคนหายาที่เปนสาเหตุ และหยุดใชยานั้น

ื
ุ
หรือเปลี่ยนไปใชยาชนิดอื่น เน่องจากเภสัชกรสวนใหญมีความคนเคยกับแนวทางการรักษาโรคหลอดเลือด
สมองตีบหรืออุดตันเฉียบพลัน ในที่นี้จะกลาวถึงแนวทางการรักษาโดยสังเขป อางอิงจากแนวทางการรักษาโรค
35
หลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันสําหรับแพทย พ.ศ. 2562 และแนวทางการรักษาและใหยาละลายลิ่มเลือด
36
สําหรับโรคสมองตีบเฉียบพลัน ภายนอกโรงพยาบาลและหองฉุกเฉิน พ.ศ. 2563 และแนวทางการบริหารยา
®22
จากฐานขอมูล Lexicomp

การรักษาในระยะเฉียบพลัน มุงเนนการรักษาเพือใหเลือดกลับไปเลี้ยงสมองสวนที่ยังไมตายแตยง
ั
่
่
ื
ขาดเลือด โดยแบงตามระยะเวลาของการเกิดอาการกอนมาถงโรงพยาบาล คอ ไมเกิน 4.5 ชวโมง และนาน
ั
ึ
่
4.524 ชัวโมง 24,3537
กรณีเกิดอาการไมเกิน 4.5 ชั่วโมง จะใหยาละลายลิ่มเลือดทางหลอดเลือดดา คอ alteplase ภายใน
ื
ํ
่
60 นาที ที่มาถึงหองฉุกเฉิน หากไมมีขอหามใช (ขอหามใชของยาละลายลิมเลือด แสดงในตารางที 4.6) และ
่

ให aspirin ขนาด 160325 มิลลิกรัม/วัน ภายหลังจากไดรับ alteplase 24 ชัวโมง
่
ขนาด alteplase ที่ใช คือ 0.9 มิลลิกรัม/กิโลกรัม ขนาดสูงสุด 90 มิลลิกรัม แบงรอยละ 10 เพื่อฉีด

ื
เขาทางหลอดเลือดดานาน 1 นาที สวนที่เหลือบริหารยาตอเนองนาน 60 นาที ผสมยาดวย SWFI ปริมาตร
่


ํ
100 มิลลิลิตร ใหไดความเขมขน 1 มิลลิกรัม/มิลลิลิตร และระหวางบริหารยา alteplase จะตดตามความ
ิ

่
่
ดันโลหิตทุก 15 นาที จนครบ 2 ชั่วโมง จากนั้นทุก 30 นาที นาน 6 ชัวโมง และทุกชัวโมง จนครบ 24 ชัวโมง
่
ั
กอนไดรับยาละลายลิมเลือด หากผูปวยมีความดนโลหิตสูงมากกวา 185/110 มิลลิเมตรปรอท

่


จะไดรับการลดความดันโลหิตดวยยาลดความดันโลหิต คือ labetalol หรือ nicardipine โดยขนาดยาที่ใช คือ
ํ
o labetalol ขนาด 1020 มิลลิกรัม ฉีดเขาทางหลอดเลือดดา นาน 12 นาที หากไมสามารถ
ควบคุมความดันโลหิตไดตามเปาหมาย สามารถใหซ้ําได 1 ครั้ง
o nicardipine ขนาด 5 มิลลิกรัม/ชั่วโมง บริหารยาทางหลอดเลือดดํา อาจเพิ่มขนาดขึ้น 2.5
มิลลิกรัม/ชั่วโมง ทุก 515 นาที จนสามารถควบคุมความดนโลหิตไดตามเปาหมาย อัตราสูงสุดไม
ั

เกิน 15 มิลลิกรัม/ชั่วโมง เจือจางยาใน NSS หรือ D5W ใหไดความเขมขน 0.10.2 มิลลิกรัม/
มิลลิลิตร
่
่
ั
ในผูปวยทีไมไดรับยาละลายลิ่มเลือด หรือเกิดอาการนาน 4.524 ชวโมง จะให aspirin 160325
มิลลิกรัม/วัน ภายใน 2448 ชั่วโมงแรก ถาไมมีขอหามใช
166
164